Zeybek: “Üretici daha zor bir döneme giriyor”
Yeni Sol Partisi İskeçe Milletvekili ve Tarım Politikaları Sorumlusu Hüseyin Zeybek, Avrupa Birliği’nin 2028–2034 dönemi Ortak Tarım Politikası’na (KAP) ilişkin önerilerini sert sözlerle eleştirdi. Partiler arası Birincil Sektör Komisyonu’nda konuşan Zeybek, yeni politikanın üretici odaklı olmaktan uzaklaştığını ve tarım sektörünü ciddi risklerle karşı karşıya bıraktığını söyledi.
Zeybek, mevcut KAP’ın yeşil dönüşümü üretici lehine adil şekilde yönetemediğini ve tarımsal gelirleri korumakta yetersiz kaldığını belirterek, yeni dönemde bu sorunların daha da derinleşebileceği uyarısında bulundu. Tarım ve gıda sektörünün halihazırda çoklu krizlerin baskısı altında olduğunu ifade eden Zeybek, azaltılan KAP bütçesi, yeni finansman yapısı, AB–Mercosur anlaşmasının yaratacağı rekabet, Ukrayna’nın AB’ye katılım ihtimali ve İran’daki savaşın maliyet artırıcı etkilerinin üreticileri zorlayacağını dile getirdi.
Yeni bütçe teklifine göre Yunanistan için cari fiyatlarla 14,6 milyar euroluk kaynak öngörüldüğünü hatırlatan Zeybek, bunun mevcut 19,3 milyar euroluk bütçeye kıyasla yaklaşık yüzde 25’lik bir kayıp anlamına geldiğini vurguladı. Ayrıca doğrudan destekler, kırsal kalkınma ve sektörel müdahalelerin tek bir finansman yapısında toplanmasının destek mekanizmalarını daraltacağını ifade etti.
Tarım politikalarının kısmen ulusal bütçelere devredilmesinin, ekonomik açıdan güçlü ülkeler ile daha sınırlı kaynaklara sahip ülkeler arasındaki eşitsizliği artıracağını belirten Zeybek, Yunanistan’ın KAP bütçesinin artırılması ve destek mekanizmalarının ayrı ayrı korunması yönünde net bir tutum alması gerektiğini söyledi. Aksi halde ulusal bütçeye yıllık yaklaşık 500 milyon euroluk ek yük binebileceği uyarısında bulundu.
Zeybek, tarım alanındaki mevcut tabloyu daha da ağırlaştıran unsurlar arasında OPEKEPE (Tarımsal Destekleme Kurumu) skandalını ve kurumsal zafiyetleri de gösterdi. Kurumun Tarım Bakanlığı’ndan koparılması, idari kapasitenin zayıflatılması ve dış hizmet alımlarının artmasının, ülkenin 2027 sonrası KAP müzakerelerinde zayıf bir konuma sürüklenmesine yol açtığını ifade etti.
Kamu politikalarının özel danışmanlara devredilmesini de eleştiren Zeybek, bu yaklaşımın kamu yönetimini güçlendirmek yerine kurumsal kapasiteyi aşındırdığını ve AB kaynaklarının şeffaf kullanımını riske attığını söyledi.
Tarımın artık yalnızca ekonomik bir faaliyet olarak görülemeyeceğini vurgulayan Zeybek, gıda güvenliği, toplumsal dayanıklılık ve ulusal güvenlik açısından stratejik bir alan olduğunun altını çizdi. Yunanistan’ın gıda egemenliğini güçlendirecek kapsamlı bir tarım stratejisine ihtiyaç duyduğunu belirten Zeybek, yerli üretimi artıran, organik tarımı teşvik eden, kısa tedarik zincirlerini geliştiren ve dışa bağımlılığı azaltan politikaların hayata geçirilmesi gerektiğini ifade etti.
Kırsal alanların boşalmasının artık somut bir tehdit haline geldiğini söyleyen Zeybek, üreticiyi ve kırsal toplumu koruyan adil ve sürdürülebilir bir planın aciliyetine dikkat çekti. Vatandaşların uygun fiyatlarla kaliteli ve güvenilir gıdaya erişiminin temel bir hak olduğunu belirten Zeybek, tarımsal üretimin de sürdürülebilir bir modele yönelmesi gerektiğini sözlerine ekledi.
